श्रीएकनाथी भागवत
एकनाथ महाराज Updated: 15 April 2021 07:30 IST

श्रीएकनाथी भागवत : श्लोक १० वा

ज्ञानेश्वरीतील उणीव एकनाथी भागवताने भरून काढली.

श्लोक ९ वा   श्लोक ११ वा

धर्ममेके यशश्चान्ये कामं सत्यं दमं शमम् ।

अन्ये वदन्ति स्वार्थं वा ऐश्वर्यं त्यागभोजनम् ।

केचिद् यज्ञतपो दानं व्रतानि नियमान्यमान् ॥ १० ॥

मीमांसकाचे मत येथ । काम्य निषिद्धरहित ।

कर्मचि साधन मानित । मोक्ष येणें प्राप्त म्हणताती ॥६५॥

काव्य नाटक अळंकार करिती । ते कवित्वचि साधन मानिती ।

कविताप्रबंधव्युत्पत्ती । मोक्ष मानिती तेणें यशें ॥६६॥

कवीश्वरांचें मत ऐसें । आपुले कवित्वाचेनि यशें ।

मोक्ष लाहों अनायासें । हें कवितापिसें कवीश्वरां ॥६७॥

वात्स्यायनकोकशास्त्रमत । त्यांचा अभिप्रायो विपरीत ।

कामसुखें मोक्ष मानित । काम सतत सेवावा ॥६८॥

सांख्य-योगांची वदंती । सत्य-शम-दमादि संपत्ती ।

हेंचि साधन मोक्षाप्रती । नेम निश्चितीं तिंहीं केला ॥६९॥

नीतिशास्त्रकारांचें मत । सार्वभौम राज्य प्राप्त ।

त्यातेंचि मोक्ष मानित । सामदानादि तेथ साधन ॥७०॥

एकांचा मतविभाग । शिखासूत्रमात्रत्याग ।

त्याचें नांव मोक्षमार्ग । परम श्लाघ्य मानिती ॥७१॥

देहात्मवाद्यांचा योग । स्वेच्छा भोगावे यथेष्ट भोग ।

कैंचा नरक कैंचा स्वर्ग । मेल्या मग कोण जन्मे ॥७२॥

अश्वमेध राजसूययाग । हाचि एकांचा मोक्षमार्ग ।

एकां मूर्तिउपासना सांग । पूजाविभाग तें साधन ॥७३॥

एकाचें मत साक्षेप । कडकडाटेंसी खटाटोप ।

शरीरशोषणादि जें तप । तो मार्ग समीप मोक्षाचा ॥७४॥

एक म्हणती श्रेष्ठ साधन । मोक्षमार्गीं केवळ दान ।

दीक्षित म्हणती व्रतग्रहण । हेंचि साधन मोक्षाचें ॥७५॥

एकांच्या मताचा अनुक्रम । अवश्य करावे व्रत नियम ।

एवं मतानुसारें उपक्रम । नानासाधनसंभ्रम बोलती ॥७६॥

या साधनांची पाहतां स्थिती । आद्यंतवंत निश्चितीं ।

तेंचि पैं उद्धवाप्रती । कृष्ण कृपामूर्ती सांगत ॥७७॥

. . .